Wzgórze Kredowe w Chełmie

  1. Cel – wytworzenie wsp├│┼édzia┼éaj─ůcego miejskiego biotypu kulturowo-przyrodniczego zgodnie z wytycznymi europejskimi tj. zr├│wnowa┼╝one przenikni─Öcie si─Ö struktury przyrodniczej i kulturowej w intensywnie u┼╝ytkowanej przestrzeni miejskiej.
  2. Osie planu z 1926 roku (ich przebieg) zosta┼éy wyprowadzone z istniej─ůcych ulic i budowli naniesionych na wsp├│┼éczesn─ů map─Ö geodezyjn─ů miasta i stanowi─ů wraz z liniami rozgraniczaj─ůcymi ulic otaczaj─ůcych podstaw─Ö do zdefiniowania przestrzennych zwi─ůzk├│w Nowego ┼Ür├│dmie┼Ťcia z terenami otaczaj─ůcymi. Ww. osie i zwi─ůzki okre┼Ťlaj─ů podstawowe formy przestrzeni publicznych ulic i plac├│w. Formy przestrzeni publicznej wsparte s─ů funkcjami us┼éugowymi rozmieszczonymi w parterach zabudowy. Kulminacj─Ö przestrzeni publicznych stanowi zesp├│l trzech plac├│w wok├│┼é obiektu wielofunkcyjnego oraz park na p├│┼énocnym stoku Wzg├│rza Kredowego.
  3. Zabudowa zosta┼éa oparta o przestrzenne nak┼éadanie si─Ö funkcji przyrodniczych i kulturowych (publicznych i spo┼éecznych).W parterach obiekt├│w mieszkaniowych, uniwersalnych, cz─Ö┼Ťci dydaktycznych i hotelowych zaleca si─Ö umieszczanie funkcji us┼éugowych podbudowuj─ůcych przestrze┼ä publiczn─ů. Na fasadach od strony przestrzeni publicznych miejskich wskazane informacje (reklamy) w pasie parteru us┼éugowego do poziomu parapet├│w okien (mieszka┼ä, akademika, hotelu).
    Dachy: na budynkach formuj─ůcych pierzeje ulic Wiejskiej, Wyszy┼äskiego i ┼╗eromskiego dwu- i czterospadowe z dach├│wki ceramicznej, pozosta┼ée  biologicznie czynne. Parkingi pod zabudow─ů i poni┼╝ej terenu . Wysoko┼Ť─ç zabudowy ogranicza si─Ö do ~10m, w tym mieszkaniowej, akademik├│w i hotelowej ogranicza si─Ö do 3 kondygnacji, dydaktyki i kliniki do 2 kondygnacji. Maksymalna wysoko┼Ť─ç budynku „uniwersalnego” ÔÇô 20m +5,0m, restauracja na dachu. Maszty przeka┼║nikowe maks. 32m od poziomu 222,0. Elewacje budynk├│w ograniczaj─ůcych przestrze┼ä publiczn─ů miejsk─ů podzielone na „kawa┼éki” – klatkowe eksponuj─ůce charakter lokalnych u┼╝ytkownik├│w.
  4. System gospodarowania wod─ů opadow─ů i kszta┼étowanie zieleni
    Zaprojektowano powierzchniowy, rozproszony system gospodarowania wod─ů opadow─ů oparty na zasadach ma┼éej retencji z rozs─ůczaniem lokalnym. Wody opadowe maj─ů zosta─ç zagospodarowane na terenie obj─Ötym projektem poprzez retencj─Ö, odparowywanie i infiltracj─Ö. System ma zapobiega─ç lokalnym podtopieniom podczas deszcz├│w nawalnych.  Elementy systemu to:
    trawiaste nieuszczelnione niecki infiltracyjne,
    zbiorniki ozdobne uszczelnione w zespołach zabudowy ( z systemem podczyszczania)
    suche strumienie (trawiaste nieuszczelnione) i rynsztoki (nieprzepuszczalne) z dodatkow─ů retencj─ů chwilow─ů
    zbiorniki ko┼äcowe w terenach parkowych ze sta┼éym minimalnym poziomem wody oraz przy┼é─ůczon─ů infiltracyjn─ů stref─ů bagienn─ů i biologicznym z┼éo┼╝em filtracyjnym.Nachylenie skarp wszystkich typ├│w zbiornik├│w i niecek nie mo┼╝e przekracza─ç 1:3 (zalecane 1:4 i ┼éagodniej). Wysoko┼Ť─ç pi─Ötrzenia wody w obszarach infiltracji do 30cm (okres retencji w zbiornikach trawiastych nie powinien przekracza─ç 48 godzin). Niecki i strumienie w okresie suchym s┼éu┼╝─ů jako dost─Öpny teren zieleni.
    Do systemu otwartych zbiornik├│w i niecek bez podczyszczania odprowadzana b─Ödzie woda z dach├│w (niekrytych pap─ů) oraz z ci─ůg├│w pieszych i rowerowych.Na terenie obj─Ötym projektem wyst─Öpuj─ů gleby wapienne wytworzone na g┼é─Öbokiej warstwie ska┼é kredowych. Ro┼Ťlinno┼Ť─ç typowa dla tego rodzaju gleb to murawy i zaro┼Ťla kserotermiczne, a zbiorowiska klimaksowe to m.in. d─ůbrowy ┼Ťwietliste i ┼é─Ögi zboczowe. Nowe nasadzenia powinny nawi─ůzywa─ç do zbiorowisk naturalnych wyst─Öpuj─ůcych na tych glebach, co pozwoli na ochron─Ö bior├│┼╝norodno┼Ťci oraz zminimalizuje koszty utrzymania teren├│w zieleni. W kszta┼étowaniu teren├│w otwartych i zieleni przy budynkach nale┼╝y d─ů┼╝y─ç do zachowania istniej─ůcego pod┼éo┼╝a glebowego i muraw przez ochron─Ö istniej─ůcego humusu wraz z k┼é─ůczami i nasionami ro┼Ťlin. W zadrzewieniach stosowa─ç gatunki typowe dla d─ůbr├│w ┼Ťwietlistych i ┼é─Ög├│w zboczowych: d─ůb szypu┼ékowy i bezszypu┼ékowy, jesion wynios┼éy,  grab pospolity, lipa drobnolistna, brzoza brodawkowa, grusza pospolita, jab┼éonie dzikie, jarz─ůb pospolity. W grupach krzew├│w  zaleca si─Ö stosowanie nast─Öpuj─ůcych gatunk├│w: leszczyna pospolita, dere┼ä ┼Ťwidwa,  szak┼éak uzupe┼énione innymi rodzimymi gatunkami kserotermicznymi:  tarnin─ů, ligustrem, berberysem, g┼éogami, r├│┼╝ami. Jako wzorzec do tworzenia mieszanek na trawniki i runo parkowe oraz mieszanki dachowe nale┼╝y przyj─ů─ç zbiorowisko Inuletum ensifoliae ÔÇô zesp├│┼é omanu w─ůskolistnego. Nale┼╝y unika─ç gatunk├│w obcych inwazyjnych, gatunk├│w obcych dla regionu o wyrazistym pokroju nietypowym dla tego typu zbiorowisk, m.in.  ┼╝ywotniki, ┼Ťwierki, jod┼éy, ja┼éowce, cyprysiki. W terenach zieleni otwartej unika─ç nale┼╝y r├│wnie┼╝  odmian drzew rodzimych o formach ogrodowych, np. p┼éacz─ůcych i w─ůskokolumnowych odmian.

    Dachy zielone ekstensywne – mieszanki ┼é─ůkowe nawi─ůzuj─ůce sk┼éadem do muraw kserotermicznych bazuj─ůce na gatunkach rodzimych.

    Tereny przy budynkach i dachy ekstensywane – ziele┼ä ozdobna tworz─ůca uk┼éady formalne lub naturalistyczne ÔÇô sk┼éad gatunkowy nawi─ůzuj─ůcy do kserotermicznych zbiorowisk lokalnych rozszerzony o gatunki i odmiany ozdobne. Zaleca si─Ö zminimalizowanie udzia┼éu obcych gatunk├│w ro┼Ťlin.

    Tereny zieleni otwartej / parkowej – ziele┼ä urz─ůdzona, ozdobna o charakterze naturalistycznym. Trawniki parkowe nale┼╝y ogranicza─ç do  obszar├│w rekreacji czynnej ÔÇô pola do gier , miejsc piknikowych itp.   Nale┼╝y utrzyma─ç obszar zieleni w obszarze muraw o charakterze kserotermicznym jako teren s┼éabo zadrzewiony. Grupy drzew i krzew├│w kszta┼étowa─ç jako  naturalistyczne, wielogatunkowe, z dominacj─ů gatunk├│w wyst─Öpuj─ůcych lokalnie. Zaleca si─Ö maksymalne unikanie stosowania gatunk├│w obcych i niezgodnych siedliskowo.

    Tereny podmok┼ée  – elementy systemu gospodarowania wod─ů opadow─ů powinny by─ç obsadzone ro┼Ťlinno┼Ťci─ů toleruj─ůc─ů warunki wilgotno┼Ťciowe w poszczeg├│lnych typach zbiornik├│w i spe┼éniaj─ůc─ů funkcje oczyszczaj─ůce rozszerzone o grupy ro┼Ťlin charakterystyczne dla lokalnej flory m.in. oczeret jeziorny, turzyce,  rdest w─Ö┼╝ownik, kosaciec syberyjski, pluskwica europejska wzbogacone w niewielkim stopniu o obce gatunki ozdobne nieinwazyjne.

    Park na p├│┼énocnym stoku wraz z „dachami zielonymi” stanowi trzon gospodarki opadami zatrzymywanymi na terenie.

     

     

  5. Ruch pieszy w przestrzeniach publicznych przyj─Öto za nadrz─Ödny nad rowerowym i samochodowym. Ruch ko┼éowy tzw. „uspokojony” o maksymalnej pr─Ödko┼Ťci 10 km/godz. Przyj─Öto za┼éo┼╝enie, ┼╝e rozwi─ůzania techniczne (materia┼éy, estetyka) wykonane b─Öd─ů jak w tzw. „starych miastach” (np. jednorodna nawierzchnia jezdni i chodnik├│w). Parkowanie pod zabudow─ů. Dostawy do us┼éug w parterze od „frontu”.

Zagospodarowanie przestrzenne: prof. nzw. dr in┼╝. arch. Marek Budzy┼äski, mgr in┼╝.arch.  Krystyna Ilmurzy┼äska, mgr in┼╝. arch. Zbigniew Badowski; System gospodarowania wod─ů opadow─ů i kszta┼étowanie zieleni: arch. krajobrazu  Barbara Kraus-Gali┼äska; wytyczne oraz bilans zapotrzebowania dla sieci wody, kanalizacji, ciep┼éa i gazu: mgr in┼╝. Andrzej Jagodzi┼äski, mgr in┼╝. Jerzy Rotowski; wytyczne oraz bilans zapotrzebowania dla sieci energetycznej i teletechnicznej: Mariusz Blechar